|
Dr Bartłomiej Walczak
Antropologia wizualna I
Rodzaj zajęć: obligatoryjne dla ścieżki 13, fakultatywne dla innych
Forma zajęć: ćwiczenia
Semestr: zimowy
Ilość godzin dla jednej grupy: 30
Forma zaliczenia: egzamin
Kryteria zaliczenia: aktywny udział w zajęciach; wygłoszenie referatu (z lektur wymienionych w programie);
obecność: do dwóch nieusprawiedliwionych nieobecności, maksymalnie cztery opuszczone zajęcia w semestrze
Opis przedmiotu
Zajęcia zostały przygotowane na podstawie podręcznika Karl G. Heider Seeing Anthropology. Cultural Anthropology through Film, 3rd Ed., Pearson Education: Boston, N.Y., San Francisco, 2004, i uzupełnione dodatkowymi materiałami filmowymi. Dzięki temu możemy zaproponować podstawowy kurs antropologii oparty na bardzo ciekawym materiale. „Słowa intelektualizują” powiada Karl Heider, podczas gdy film etnograficzny pokazuje rzeczywistość w sposób bez wątpienia bardziej bezpośredni. Żaba na polach ryżowych Bali to byt abstrakcyjny; ta sama żaba sfilmowana w rękach badacza jest już stworzeniem z krwi i kości. Poszczególne zajęcia zostały zgrupowane dookoła czternastu zagadnień i zilustrowane przykładami pochodzącymi z różnych kultur. Teksty proponowane jako lektury i podstawa referatów zostały dobrane jako dodatkowa ilustracja omawianego tematu, ukazująca antropologiczną praktykę badawczą.
Tematy zajęć:
1. Wprowadzenie - antropologia a antropologia wizualna. Badanie ludzkiej różnorodności
Film: Bogini i komputer, J. Stephen Lansing, Andre Singer
Film: Nanook of the North
2 Rozumienie kultury. Tabu
Film: Latah: kulturowa forma odruchu przestrachu w Malezji, Ronald C. Simons, Gunter Pfaff
R.Simons i Ch. Hughes (ed.) The Culture-bound Syndromes. Folk Illnesses of Psychiatric and Anthrpological Interest rozdziały dot. latah i amoku w Malezji
Odmienność kulturowa na przykładzie tabu pokarmowego. Tabuizowanie treści w kulturze, czyli o mechanizmie kontrowersji
3. Praktyka antropologii: badania terenowe; F.H. Cushing i P. Stoller
Film: Martwe ptaki, Karl G. Heider, Robert Gardner
A Man Called ‘Bee’N.Chagnon, T. Asch
N. Chagnon Yanomamö 5th edition, Harcourt Brace College Publishers: Fort Worth, Philadelphia, San Diego, s. 9-43
4. Znaczenia: język i symbole.
Film: Skrzynia skarbów, Dennis Wheelerm, Gloria Cranmer Webster
[lektura obowiązkowa:] L. Bohannon Shakespeare in the Bush, (w:) J.P. Spradley i D.W. McCurdy (ed.) Conformity and Conflict: Readings in Cultural Anthropology, Little Brown and Company: Boston, 1971; w internecie np. tutaj .
tutaj znajdzeicie Państwo kopię tekstu
5. Psychologia i kultura
Film: Jak się zachowywać (Chuyen Tute) Tra^`n Văn Thu(y
[zalecana lektura:] A.R. Ramos, Rozmyślając o Yanomami: wyobrażenia etnograficzne a pogoń za egzotyką, przeł. Wojciech Dochnal (w:) Michał Buchowski, M. Kempny (red.) Amerykańska antropologia postmodernistyczna, Instytut Kultury: Warszawa, 1999
6. Wzory produkcji
Film: Słodkie ziemniaki Dani, Karl G. Heider
Drzewo na opał, Napoleon Chagnon, Timothy Asch
[zalecana lektura:] M. Sahlins Pierwotne społeczeństwo dobrobytu (w:) M. Kempny i E. Nowicka (red.) Badanie kultury. Elementy teorii antropologicznej, Wyd. Naukowe PWN: Warszawa, 2005, s. 275-306
R.B. Ferguson, Yanomami A Savage Encounter. Western Contact and the Yanomami War Complex, (w:) R. B. Ferguson, N. L. Whitehead (ed.) War in the Tribal Zone: Expanding States and Indigenous Warfare (School of American Research Advanced Seminar Series), School of American Research Press: Santa Fe, 1992
7. Dystrybucja i konsumpcja. Wymiana i oznaki statusu
Film: Prośby do Santiago, Dane Metzger, Robert Ravicz, Arnold Baskin
P. Stoller, Spaces, Places, and Fields: The Politics of West African Trading in New York City’s Informal Economy , “American Anthropologist”, New Series, vol. 98, no. 4, s. 776-788, 1996
M. Giesler, M. Pohlmann The Anthropology of File Sharing. Consuming Napster as a Gift (NP, ca 13 stron)
Reklamy samochodów
8. Małżeństwo i rodzina.
Film: Farma Song, John Nathan
9. Organizacja społeczna i pokrewieństwo
Film: Nuer, Hillary Harris, George Breidenbaugh, Robert Gardner
Dodoth morning Tim Asch
N. Chagnon Yanomamö 5th edition, Harcourt Brace College Publishers: Fort Worth, Philadelphia, San Diego, r. 4 “Social Organization and Demography”, s.121-158
10. Kulturowa konstrukcja płci i seksualności. Modyfikacje ciała
Film: N!ai: historia kobiety !Kung, John Marshall
Dances sacred and profanes Fakir Musafar
11. Władza i polityka.
Film: Krowy Dolo Ken Paye, James L. Gibbs jr , Marvin Silverman,
Film: Walka na siekiery, Napoleon Chagnon, Timothy Asch
S. W. Tiffany i K. J. Adams Housewives of the Forest: Representation in Ethnographic Film, “Women’s Studies”, Vol. 25, 1996, 169-186
12. Stając wobec nadnaturalnego: magia, religia, rytuały przejścia
Film: Uzdrowiciel Eduardo, Douglas G. Sharon, Richard Cowan
[lektura:] C.M. Turnbull Leśni ludzie, przeł. H. Błaszkiewicz, ISKRY: Warszawa, 1967, s. 66-91
13. Zmiana kulturowa. Globalizacja - tubylczość w we współczesnych tekstach
Film: Triobrandzki krykiet: tubylcza odpowiedź na kolonializm, Jerry W. Leach
N. Chagnon Yanomamö 5th edition, Harcourt Brace College Publishers: Fort Worth, Philadelphia, San Diego, r. 4 “The Acceleration of Change in Yanomamoland”, s.227-260
14. Elementy etnomuzykologii: muzyka romska od Radżastanu po Hiszpanię
Film: Latcho drom T. Gatlif
|
